Opera

RIGOLETTO
Opera in 3 akten van Giuseppe Verdi
Libretto: Francesco Piave, naar Victor Hugo's Le roi s'amuse

Eerste opvoering: Venetië, Teatro La Fenice, 11 maart 1851
Première Internationale Opera Producties:
Rotterdamse Schouwburg, 14 april 2004
Tournees: 13 april t/m 15 mei 2004 &
12 t/m 25 november 2007
 

Muzikale leiding Lukas Beikircher
Regie Marianne Berglöf
Decor en kostuums Ekkehard Kröhn
Lichtontwerp Erwin Jutz

m.m.v. koor en orkest van het Grote Theater Lodz o.l.v. Tadeusz Kozlowski

Italiaans gezongen, Nederlandse boventiteling

Solisten (2004):
Rigoletto - Zenon Kowalski / Andrzej Niemierowicz / Volodymyr Openko
Hertog van Mantua - Krzysztof Bednarek / Vasyl Grokholskiy / Mykola Shulyak
Gilda - Diana Tomsche / Dorota Wojcik
Sparafucile - Bogdan Kurowski / Rafal Pikala
Maddalena - Agnieszka Makowka / Malgorzata Ratajczak
Monterone - Bogdan Kurowski / Ryszard Smeda
Marullo - Witold Tomczyk
Borsa - Krzysztof Marciniak / Krzysztof Dyttus
Graaf Ceprano - Andrzej Staniewski
Gravin Ceprano - Jadwiga Zajac-Wiktorska
Giovanna - Barbara Panek - Pietkowska
Page - Maria Lewarska
Dochter van Monterone - Karolina Dziegielewska
Hoofdofficier van Mantua - Andrzej Staniewski

Solisten (2007):
Rigoletto - Zenon Kowalski / Volodymyr Openko
Hertog van Mantua - Vasyl Grokholskiy / Mykola Shulyak
Gilda - Dorota Wojcik / Joanna Wos
Sparafucile - Rafal Pikala
Maddalena - Agnieszka Makowka
Monterone - Robert Ulatowski
Marullo - Wieslaw Rudnicki
Borsa - Krzysztof Dyttus
Graaf Ceprano - Andrzej Staniewski
Gravin Ceprano - Jadwiga Zajac-Wiktorska
Giovanna - Sylvia Nowicka - Palonska
Page - Maria Lewarska
Dochter van Monterone - Karolina Dziegielewska
Hoofdofficier van Mantua - Jozef Mituta
 

DE PERS OVER DEZE RIGOLETTO: 
Verrassende Poolse Rigoletto [...] een productie waarmee het Grote Theater Lodz veel Nederlandse operaliefhebbers een plezier zal doen. Haagsche Courant, Aad van der Ven - 15/4-04

Het succes van opera's is nog steeds van twee dingen afhankelijk: muziek en tekst, en de kwaliteit van de solisten. En die solisten waren stuk voor stuk weergaloos [...] Zij maakten deze uitvoering van Rigoletto tot een feest voor alle zintuigen. De Gelderlander, John van Buren - 19/4/04

De hoofdrollen waren uitstekend bezet en werden goedvol neergezet [...] over het geheel was de voorstelling indrukwekkend en ontroerend. Weekblad Regio Oss, Aukje Teunis - 21 april 2004
Met Rigoletto heeft Het Grote Theater Lodz zich van zijn professionele kant laten zien en horen. Zowel qua aankleding, licht, decor, toneelspel, muzikaliteit (het orkest inbegrepen!) en opgevoerde spanning [...] was het een genoegen ze te volgen. Hulde! Deventer dagblad, Henk Slik - 22 april 2004

Rigoletto overtuigt in modern jasje. De opera wint aan emotionele lading door de enigszins rauwe enscenering. Het decor is niet direct oogstrelend, maar bijzonder functioneel. Zenon Kowalski weet de persoonlijkheid van de nar Rigoletto treffend uit te beelden.(…) Gilda werd prachtig gezongen door Diana Tomsche. Haar stralende hoogte wist zij loepzuiver aan te wenden in de beroemde aria over de naam van haar kersverse geliefde.(…) Zij ontsteeg het aardse"
BN De Stem, Joke Veltman - 24 april 2004

HET VERHAAL - RIGOLETTO: DADER OF SLACHTOFFER? 
Van de drie meesterwerken die Verdi in zijn belangrijke 'middenperiode' achter elkaar schiep, is Rigoletto de eerste (kort daarop gevolgd door achtereenvolgens Il trovatore en La traviata). De opera is gebaseerd op Le roi s'amuse (de koning vermaakt zich) van Victor Hugo. De koning wiens uitspattingen hier door Hugo tot onderwerp van een toneelstuk werden gemaakt, is Frans I (1494-1547; hij stierf in hetzelfde jaar als zijn beruchte Engelse collega Hendrik VIII).

Ondanks deze historische afstand tot zijn eigen tijd kreeg Hugo problemen met de Franse censuur vanwege 'belediging van het koningschap'. Ook Verdi en Piave kregen bij hun bewerking tot een opera van dit gegeven met de censuur in Italië te maken.
Om geen problemen te krijgen vanwege belediging van een bevriend staatshoofd moesten zij de koninklijke Franse losbol veranderen in een minder hoog geplaatste Italiaanse hertog. Maar de belangrijkste manier om de censuur tevreden te stellen was om de focus te verleggen van de koning-annex-hertog naar zijn nar, de tragische Rigoletto, die het slachtoffer wordt van de vervloeking die hij vanwege zijn wrede spotlust over zichzelf heeft afgeroepen. Deze vervloeking gaf aan de opera zelfs de oorspronkelijke naam: La Maledizione.